به گزارش خبرگزاری مهاجر، افغانستان با یکی از جدیترین چالشهای نظام سلامت خود دستوپنجه نرم میکند: رواج گسترده داروهای تقلبی و بیکیفیت. این بحران نهتنها اعتماد عمومی به خدمات درمانی را خدشهدار کرده، بلکه جان هزاران بیمار را در معرض خطر قرار داده است.
نمونههای انسانی
– مجید، ۳۰ ساله: مبتلا به عفونت ریه و بستری در بیمارستان سردار محمد داوود خان. پزشکان پس از بررسی دریافتند که روند درمان او به دلیل مصرف داروهای جعلی بینتیجه مانده است.
– همسر عمران در غزنی: زنی باردار که پس از تزریق داروی تجویز شده، دچار واکنش شدید و مرگ ناگهانی شد. پزشک معالج تأکید میکند که تشخیص داروی اصلی از تقلبی بدون آزمایشگاه تقریباً ناممکن است.
یافتههای بیمارستان سردار محمد داوود خان
– پزشکان در بررسی داروها متوجه شدند که بسیاری از آنتیبیوتیکها و شربتها فاقد ماده مؤثره بوده و تنها رنگ و آب هستند.
– پس از استفاده از داروهای اهدایی روسیه، روند بهبود بیماران بهطور چشمگیری تغییر کرد؛ نشانهای روشن از تفاوت میان داروی اصلی و جعلی.
– از دو سال گذشته، این مرکز درمانی خرید دارو از بازار آزاد را متوقف کرده و واردات از کشورهای معتبر مانند هند، ترکیه و ایران را جایگزین کرده است.
بازار سیاه دارو
– ارزش سالانه بازار دارو در افغانستان بیش از دو میلیارد دلار برآورد میشود.
– داروهای جعلی با بستهبندی مشابه نسخه اصلی و قیمتی تقریباً نصف، بهراحتی در داروخانهها عرضه میشوند.
– مشکلات اقتصادی سبب شده بسیاری از خانوادهها به خرید داروهای ارزانتر روی بیاورند، حتی اگر خطرناک باشند.
قاچاق و تولید داخلی
– بخش بزرگی از داروهای تقلبی از پاکستان قاچاق میشوند.
– کارگاههای مخفی در داخل افغانستان نیز با استفاده از پودرهای وارداتی از چین، داروهایی را در بستهبندی برندهای مشهور تولید و روانه بازار میکنند.
– تصاویر ضبطشده از یورش پلیس به یکی از این کارگاهها نشان میدهد که محصولات در شرایط غیربهداشتی و با مواد ناشناخته تولید میشوند؛ محصولاتی که پزشکان آنها را «زهر» مینامند.
پیامدهای اجتماعی و اقتصادی
– افزایش مرگومیر ناشی از بیماریهای قابل درمان.
– بیاعتمادی مردم به نظام درمانی و داروخانهها.
– فشار اقتصادی بر خانوادهها که میان انتخاب داروی ارزان و خطرناک یا داروی گران و مطمئن گرفتار میشوند.
بحران داروهای تقلبی در افغانستان یک تهدید ملی است که سلامت عمومی را بهشدت آسیبپذیر کرده است. مقابله با این پدیده نیازمند نظارت جدی، همکاری بینالمللی و آگاهیرسانی عمومی است. در غیر این صورت، تجارت پرسود داروهای جعلی همچنان جان بیماران را خواهد گرفت.
