گزارشی تازه از بیبیسی پرده از فعالیت مجموعهای از حسابهای بههمپیوسته در فیسبوک و اینستاگرام برداشته است که با بهرهگیری از ابزارهای هوش مصنوعی، ویدیوهای ضد مهاجرتی درباره بریتانیا تولید و منتشر میکنند. بررسیها نشان میدهد بسیاری از این حسابها نهتنها در بریتانیا مستقر نیستند، بلکه توسط افرادی در کشورهایی مانند سریلانکا، آمریکا، ویتنام، مالدیو و برخی نقاط اروپا اداره میشوند.
یکی از ویدیوهای پربازدید این شبکه که در صفحه «مردم بریتانیای کبیر» منتشر شده، بیش از ۱.۳ میلیون بازدید داشته است. در این ویدیو، مردی سالخورده در حال گریه درباره وضعیت حقوق بازنشستگی دیده میشود؛ در حالی که طبق دادههای شفافیت متا، این صفحه از سریلانکا مدیریت میشود. در بخشی از سند آمده است: «این صفحه یکی از دهها حساب بههمپیوسته است که پستهای ضد مهاجرتی تولیدشده با هوش مصنوعی را منتشر میکنند.»
بر اساس این تحقیق، برخی از این حسابها با تغییر موضوع فعالیت خود — از محتوای سیاسی آمریکایی تا روایتهای ضد مهاجرتی — تلاش میکنند بازدید و تعامل بیشتری جذب کنند. در مواردی نیز ویدیوهایی منتشر شده که تصویری اغراقآمیز و آخرالزمانی از آینده شهرهای بریتانیا در سال ۲۰۵۰ ارائه میدهد؛ شهرهایی که در آنها خیابانها پر از زباله، آتشسوزی و آشوب نشان داده شده و افراد با پوشش اسلامی در حال رفتوآمد هستند.
صادق خان، شهردار لندن، که پیشتر تحقیقاتی درباره تصاویر جعلی مرتبط با لندن سفارش داده بود، هشدار داده است که برخی از این فعالیتها میتواند با حمایت دولتهای متخاصم انجام شود. او در بخشی از گفتوگو با بیبیسی تأکید کرده است: «با بازیگران دولتی روبهرو هستیم… شواهدی از فعالیت روسیه و چین و همچنین حامیان راست افراطی در آمریکا مشاهده شده است.»
با این حال، تأیید دخالت مستقیم دولتها دشوار است. بیبیسی میگوید برخی از این حسابها محتوایی همسو با مواضع روسیه و ایران منتشر میکنند، اما گردانندگان آنها به درخواستهای این رسانه برای پاسخگویی واکنش نشان ندادهاند.
در گفتوگو با دو نفر از تولیدکنندگان این محتوا که ادعا میکنند حسابشان بیش از ۲۰ میلیون بازدید داشته، مشخص شده است که آنها در کشوری اروپایی زندگی میکنند و هدف خود را «آگاهسازی مردم نسبت به پیامدهای روندهای اجتماعی و فرهنگی» عنوان کردهاند. این افراد همچنین گفتهاند که کشورهایی مانند ایران را بهصورت آرمانی نمایش میدهند تا «موجب بحث و تفکر درباره تکامل سیاسی و فرهنگی شوند».
پژوهشهای دانشگاهی نیز نگرانیها را تأیید میکند. ساندر فاندر لیندن، استاد دانشگاه کمبریج، این روند را «نسخه جدید عملیات نفوذ» توصیف کرده و هشدار داده است که خرید حسابهای قدیمی بریتانیایی برای افراد خارج از کشور بسیار آسان است. ایوان مکدرموت ریس، استاد حقوق در دانشگاه کوئینز بلفاست، نیز میگوید توانایی مردم در تشخیص محتوای جعلی تنها حدود ۵۵ درصد است و «هرچه مردم بیشتر محتوای تولیدشده با هوش مصنوعی ببینند، تواناییشان برای تشخیص واقعیت از خیال کمتر میشود.»
در کنار انگیزههای سیاسی، انگیزه مالی نیز نقش مهمی دارد. برخی از گردانندگان حسابها به بیبیسی گفتهاند که انتشار این محتوا باعث افزایش دنبالکننده و درآمد آنها از طریق برنامههای درآمدزایی اینستاگرام میشود.
شهردار لندن هشدار داده است که انتشار گسترده این تصاویر جعلی میتواند بر گردشگری، سرمایهگذاری و تصویر جهانی لندن تأثیر منفی بگذارد. او خواستار اقدام جدیتر شرکتهای شبکههای اجتماعی برای مقابله با اطلاعات نادرست شده است.
شرکت متا اعلام کرده که رفتارهای «هماهنگشده و غیرواقعی» را جدی میگیرد و در صورت نقض استانداردهای جامعه، با محتوا یا حسابهای متخلف برخورد خواهد کرد.