به گزارش خبرگزاری مهاجر، ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، در اظهارات خود سیاستهای مهاجرتی آمریکا، بریتانیا و آلمان در قبال پناهجویان افغان را بهشدت مورد انتقاد قرار داد.
زاخارووا اعلام کرده است که آمریکا، بریتانیا و آلمان نهتنها معیارهای قبولی پروندههای مهاجرتی افغانها را سختتر کردهاند، بلکه روند اخراج اجباری آنان را نیز تسریع بخشیدهاند. او تأکید کرد که این کشورها در حالی از نقض حقوق بشر توسط حکومت طالبان انتقاد میکنند که همزمان پناهجویان افغان را به زیر حاکمیت همین حکومت بازمیگردانند.
وزارت خارجه روسیه در بیانیهای نوشته است: «دوگانگی رویکرد اروپاییها و آمریکاییها که از یکسو مقامهای طالبان را به دلیل نقض حقوق بشر مورد انتقاد قرار میدهند و از سوی دیگر همکاران افغان را به افغانستان اخراج میکنند، نمونه آشکاری از رویکرد مصلحتگرایانه و بیاصولی است که در غرب دنبال میشود.»
زاخارووا به وضعیت بلاتکلیف و سردرگمی شدید بیش از ۱۰۰۰ پناهجوی افغان در یک پایگاه نظامی پیشین آمریکا در قطر اشاره کرد. بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی سازمان «AfghanEvac»، در آگوست ۲۰۲۶ حدود ۱,۰۳۹ شهروند افغانستان و اعضای خانوادههای آنان در کمپ السیلیه قطر حضور داشتند که ۷۵۲ تن آنان زنان و کودکان بودهاند.
این افراد پس از انتقال از سوی حکومت آمریکا به قطر، در انتظار تعیین مسیر بعدی برای اسکان مجدد خود هستند. بخشی از این افراد پیش از انتقال به قطر توسط آمریکا بررسی امنیتی شده بودند و قرار بود اقامت آنان در این کمپ موقت باشد؛ اما روند انتقال آنان به مقصد نهایی با تأخیر مواجه شده است. زاخارووا گفت که با گذشت زمان، هیچ روشنی در مورد سرنوشت نهایی این افراد وجود ندارد و این مسأله نشاندهنده عدم تعهد کشورهای غربی نسبت به حمایت از پناهجویان افغان است.
زاخارووا همچنین گفت که برخی کشورهای اتحادیه اروپا برای رسیدگی به اسناد افغانهایی که مشمول بازگشت هستند، با دیپلماتهای طالبان همکاری میکنند. او آلمان را نمونه مشخص دانسته و گفته است که این کشور تاکنون چندین پرواز برای بازگرداندن افغانها به افغانستان انجام داده است.
در همین حال، دولت بریتانیا اعلام کرده است که برخی محدودیتهای ویزایی برای اتباع افغانستان همچنان پابرجاست. بر اساس پاسخ رسمی دولت این کشور به پارلمان، درخواستهای ویزا در مسیرهای مشمول «توقف ویزا» برای اتباع افغانستان رد میشود و این سیاست قرار است پس از ۱۸ ماه مورد بازبینی قرار گیرد.
با این حال، وزارت داخله بریتانیا در ۲۸ سپتامبر اعلام کرد که برنامه اسکان مجدد پناهجویان این کشور دوباره برای ارجاع پروندههای جدید باز شده است و انتظار میرود حدود یکچهارم پروندههای ارجاعشده مربوط به زنان و دختران افغانستان و پناهجویان فلسطینی باشد. این برنامه با همکاری کمیساریای عالی سازمان ملل متحد برای پناهندگان (UNHCR) و یک نهاد حقوقی مرتبط با پناهجویان اجرا خواهد شد.
از سوی دیگر، اطلاعات رسمی بریتانیا نشان میدهد که برنامه «ARAP» برای انتقال شهروندانی که در نقشهای مشخص با حکومت بریتانیا همکاری کردهاند، از اول جولای ۲۰۲۵ برای درخواستهای جدید بسته شده است؛ با این حال، پروندههای واجد شرایط قبلی همچنان روند بررسی و انتقال خود را دنبال میکنند.
عبدالرازق عدیل، فعال مهاجران، در این باره گفت: «هیچ دولتی نمیتواند از یکسو مسئولیتهای قانونی خود را نادیده بگیرد و از سوی دیگر صرف با استناد بر حاکمیت ملی یا سیاست مهاجرتی، حقوق بنیادین پناهجویان را نقض کند.»
علیرضا کریمی، فعال مهاجران، نیز گفت: «کشورهایی که به افغانها وعده تأیید پذیرش را دادهاند، نباید بدون رعایت اصول قانونی و بررسی شرایط افراد، از تصمیم خودسرانه خود عقبنشینی کنند.»