به گزارش خبرگزاری مهاجر، به نقل از رسانههای آمریکایی، این نامه روز دوشنبه، ۱۱ آبان، به ابتکار اسکات پیترز، عضو مجلس نمایندگان آمریکا، تهیه و خطاب به مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، و مارکوین مولین، وزیر امنیت داخلی آمریکا ارسال شده است. امضاکنندگان با اشاره به گزارشهای منتشرشده اعلام کردهاند که دستکم ۱۵۰ شهروند افغان در فهرست افراد مشمول اخراج قرار دارند و ممکن است در روزهای آینده از مراکز نگهداری مهاجران در ایالت لوئیزیانا به پاکستان منتقل شوند. بر اساس این گزارشها، مقصد اولیه پرواز اخراج این افراد پاکستان خواهد بود و قرار است شماری از آنها پس از ورود به این کشور، از طریق زمینی به افغانستان بازگردانده شوند.
هشدار درباره سرنوشت همکاران نیروهای آمریکایی
نمایندگان کنگره در نامه خود با استناد به گزارش روزنامه نیویورکتایمز هشدار دادهاند که در میان افراد در معرض اخراج، اعضای خانواده شهروندان افغان حضور دارند که طی سالهای حضور نظامی آمریکا در افغانستان با نیروهای این کشور همکاری کرده بودند. در بخشی از این نامه آمده است: «افرادی را که در کنار نیروهای ما ایستادند، چه بهصورت مستقیم و چه از طریق پاکستان، به طالبان نسپارید.» امضاکنندگان همچنین تأکید کردهاند که بازگرداندن این افراد به افغانستان یا انتقال آنها به کشورهای ثالث، بدون توجه به شرایط امنیتی و وضعیت فردی آنان، میتواند زمینهساز نقض حقوق انسانی و قرار گرفتن آنها در معرض بازداشت، شکنجه، آزار و اذیت و حتی مرگ شود.
تعهد نادیدهگرفتهشده واشنگتن
یکی از محورهای اصلی اعتراض نمایندگان کنگره، وضعیت افرادی است که در جریان دو دهه حضور نظامی آمریکا در افغانستان با ارتش این کشور و نیروهای ائتلاف همکاری داشتهاند. نمایندگان آمریکایی در نامه خود یادآور شدهاند که واشنگتن در سالهای حضور نظامی در افغانستان، از هزاران شهروند این کشور برای همکاری در بخشهای نظامی، اطلاعاتی و پشتیبانی استفاده کرد و به بسیاری از آنان وعده حمایت و فراهم کردن امکان انتقال به آمریکا را داد. در بخشی از نامه آمده است: «کشور ما به افغانهایی که امنیت خود و خانوادههایشان را به خطر انداختند تا در کنار نظامیان آمریکایی بایستند، وعده داده بود که هرگز آنان را تنها نخواهد گذاشت.»
ابهام درباره مقصد نهایی و تضمینهای امنیتی
بر اساس اسناد قضایی منتشرشده، اداره مهاجرت آمریکا برای انتقال گروهی از اتباع افغان، پروازی از ایالت لوئیزیانا به مقصد پاکستان در نظر گرفته است. یک مقام ارشد اداره مهاجرت آمریکا در اسناد ارائهشده به دادگاه تأیید کرده است که مقصد پرواز برنامهریزیشده پاکستان است و انتقال افراد به افغانستان پس از ورود به این کشور انجام خواهد شد. در همین حال، مقامهای وزارت امنیت داخلی آمریکا از ارائه جزئیات بیشتر درباره عملیات احتمالی اخراج خودداری کرده و اعلام کردهاند که این نهاد درباره برنامههای آتی انتقال مهاجران به دلایل امنیتی اظهارنظر نمیکند. مشخص نیست که آیا برای انتقال این افراد به پاکستان و سپس افغانستان تضمینهای مشخصی درباره امنیت و نحوه برخورد با آنان دریافت شده است یا خیر.
زمینه؛ سیاست سختگیرانه و بلاتکلیفی همکاران پیشین
برنامه اخراج شهروندان افغان در شرایطی مطرح شده است که دولت دونالد ترامپ پس از آغاز دوره دوم ریاستجمهوری خود، محدودیتهای گستردهتری را در حوزه پذیرش مهاجران و پناهجویان اعمال کرده است. تعلیق بخشی از برنامههای اسکان مجدد افغانها که در دولت پیشین آمریکا دنبال میشد، موجب شده است شمار زیادی از شهروندان افغانستان که به دلیل همکاری با نیروهای آمریکایی یا نگرانیهای امنیتی کشورشان را ترک کرده بودند، همچنان در کشورهای مختلف بلاتکلیف باقی بمانند. در همین ارتباط، بیش از هزار شهروند افغان که با نیروهای آمریکایی همکاری داشتهاند یا از اعضای خانواده نظامیان این کشور هستند، در اردوگاهی در قطر به سر میبرند. دولت آمریکا پیشتر با تمدید فعالیت این اردوگاه، از تعطیلی آن جلوگیری کرده بود.
واکنش کابل و پیامدهای انسانی
در کنار اعتراض نمایندگان کنگره، موضوع انتقال اتباع افغان به پاکستان با واکنش مقامهای حکومت طالبان نیز مواجه شده است. وزارت امور خارجه حکومت طالبان در واکنش به گزارشهای منتشرشده درباره این برنامه، نسبت به انتقال شهروندان افغانستان به پاکستان ابراز نگرانی کرده و خواستار رعایت حقوق و کرامت انسانی آنان و هماهنگی در این زمینه شده است. در مجموع، درخواست اخیر نمایندگان کنگره برای توقف اخراج پناهجویان افغان، بار دیگر مسئولیت دولت آمریکا در قبال افرادی را مطرح کرده است که طی سالهای حضور نظامی این کشور در افغانستان با نیروهای آمریکایی همکاری داشتهاند؛ پیامدهایی که اکنون بخشی از آن در قالب بحران پناهجویان افغان و بلاتکلیفی همکاران پیشین نیروهای آمریکایی نمایان شده است.