به گزارش خبرگزاری مهاجر، این بازداشت‌ها در حالی صورت گرفته که دادگاه فدرال آمریکا در نیویورک اخیراً با صدور حکمی موقت، پروازهای اخراج پناهجویان افغان را تا تاریخ ۱۶ آبان به حالت تعلیق درآورده بود. با این حال، حقوق‌دانان تأکید می‌کنند که حکم مذکور صرفاً ناظر بر توقف پروازهای اخراج بوده و مانع از بازداشت اداری پناهجویان فاقد مدرک تثبیت‌شده توسط مأموران مهاجرت نمی‌شود. اخیراً والری کاپرونی، قاضی دادگاه فدرال در حوزه جنوبی نیویورک، با صدور حکم موقت، پروازهای اخراج شهروندان افغانستان به پاکستان را متوقف کرده بود.
نهادهای حامی پناهجویان، از جمله سازمان «افغان‌ایوک»، با انتقاد از تداوم بازداشت شهروندانی که پس از تحولات سال ۲۰۲۱ وارد آمریکا شده‌اند، نسبت به مخاطرات احتمالی در صورت بازگرداندن این افراد هشدار داده‌اند. شان ون‌دایور، بنیان‌گذار و رئیس این سازمان، گفته است حکم دادگاه مانع پروازهای اخراج شده، اما از بازداشت افغان‌ها جلوگیری نکرده است. او همچنین از ادامه بازداشت افغان‌هایی انتقاد کرده که پس از خروج نیروهای آمریکایی و از طریق برنامه‌های مهاجرتی ایجادشده از سوی ایالات متحده وارد این کشور شده و قوانین مهاجرتی را رعایت کرده‌اند.
رسانه‌های محلی ساکرامنتو روز جمعه، ۱۵ عقرب، از تجمع اعضای جامعه افغان در این شهر خبر دادند. این تجمع در اعتراض به بازداشت دو شهروند افغانستان از سوی اداره مهاجرت و گمرک آمریکا برگزار شده است. فعالان حقوق پناهجویان هشدار می‌دهند که همکاران سابق نیروهای نظامی آمریکا ممکن است در صورت اخراج مورد آزار و تعقیب قرار گیرند.
ایالت کالیفرنیا و به‌ویژه حوزه ساکرامنتو، بیشترین تراکم جمعیت پناهجویان افغان را در میان ایالات مختلف آمریکا دارا است. بر اساس آمار مؤسسه سیاست‌گذاری مهاجرت، در فاصله سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ بیش از ۲۰ هزار پناهجوی افغان در ساکرامنتو زندگی می‌کردند. کالیفرنیا محل سکونت حدود ۳۵.۶ درصد از جمعیت پناهجویان افغان در ایالات متحده است.
پرونده‌های مهاجرتی هزاران تن از اتباع افغانستان که پس از خروج نیروهای آمریکایی منتقل شدند، همچنان با پیچیدگی‌های اداری و صدور احکام متعارض از سوی دادگاه‌های فدرال مواجه است. سازمان‌های غیردولتی بارها خواستار تسریع در تعیین تکلیف پرونده‌های اقامتی و ارائه تضمین‌های لازم برای عدم استرداد افرادی شده‌اند که سابقه همکاری با بخش‌های مختلف را در کارنامه خود دارند.