به گزارش خبرگزاری مهاجر، گزارشها حاکی از آن است که حدود ۱۱۰۰ شهروند افغان، که پس از سقوط کابل در پایگاههای نظامی قطر اسکان داده شده بودند، اکنون در برابر تصمیمی دشوار و غیرمنتظره قرار گرفتهاند. این افراد که سالها به عنوان همکاران محلی نیروهای آمریکایی فعالیت کرده و در انتظار دریافت ویزای ایالات متحده بودند، با توقف روند انتقال، میان دو گزینهی ناخواسته قرار گرفتهاند: اعزام به جمهوری دموکراتیک کنگو یا بازگشت به افغانستان.
قطر؛ از محل انتظار تا نقطه آغاز یک بحران انسانی
بر اساس گزارش نیویورکتایمز، این پناهجویان که پس از خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان به قطر منتقل شده بودند، اکنون با تصمیمی روبهرو هستند که بسیاری آن را «نقض تعهدات انسانی آمریکا» توصیف میکنند.
ایالات متحده اعلام کرده است که قادر به تضمین امنیت این افراد در خاک خود نیست و انتقال به کنگو را «راهحل موقت» معرفی کرده است؛ کشوری که سازمان ملل آن را یکی از بحرانیترین نقاط جهان میداند.
کنگو؛ مقصدی که خود درگیر جنگ و فاجعه انسانی است
جمهوری دموکراتیک کنگو بیش از یک دهه است که با درگیریهای قومی، خشونتهای مسلحانه، آوارگی گسترده و شیوع بیماریهای مرگبار دستوپنجه نرم میکند. فعالان حقوق بشر هشدار دادهاند که انتقال پناهجویان افغان به چنین محیطی، نه تنها امنیت آنها را تأمین نمیکند، بلکه آنان را در معرض تهدیدهای تازه قرار میدهد.
به گفته یکی از فعالان: «فرستادن یک پناهجو به کنگو، مانند رها کردن ماهی در بیابان است؛ با این تفاوت که اینبار پای انسانها در میان است.»
بازگشت به افغانستان؛ دعوت طالبان و واقعیتهای میدانی
در سوی دیگر، طالبان با انتشار بیانیهای رسمی از افغانهای مقیم قطر خواسته است «بدون نگرانی» به کشور بازگردند و مدعی شده که هیچ تهدید امنیتی متوجه آنان نیست.
این ادعا در حالی مطرح میشود که گزارشهای متعدد از سوی سازمان ملل و نهادهای حقوق بشری، از بازداشت، شکنجه و اعدام افرادی که با نیروهای خارجی همکاری داشتهاند حکایت دارد.
کارشناسان سیاسی این بیانیه طالبان را «اقدامی تبلیغاتی» میدانند و معتقدند که بازگشت این افراد به افغانستان میتواند برای آنان پیامدهای جبرانناپذیری داشته باشد.
پناهجویانی میان دو انتخاب ناممکن
بسیاری از این افراد که سالها در کنار نیروهای آمریکایی فعالیت کردهاند، اکنون خود را در وضعیتی میبینند که نه امکان بازگشت به افغانستان را دارند و نه حاضرند به کشوری جنگزده در آفریقا منتقل شوند.
یکی از پناهجویان در گفتوگو با رسانهها گفته است:
«ما برای ارتش آمریکا جنگیدیم و جان گذاشتیم. حالا به ما میگویند به کنگو بروید؟»
سرنوشتی که در سکوت جهانی رقم میخورد
در شرایطی که سازمانهای بینالمللی واکنش جدی نشان ندادهاند، این پناهجویان همچنان در کمپهای قطر سرگردان ماندهاند؛ بیآنکه بدانند آیندهشان در کدام سوی این دوراهی تلخ رقم خواهد خورد.
به گفته یکی از پدران افغان در این اردوگاه:
«به ما گفتند برای آزادی بجنگید. جنگیدیم. حالا آزادی ما شده انتخاب میان کنگو و طالبان.»
